Trablusgarp Savaşı Gelişimi
Eğitim
5 ay önce

Trablusgarp Savaşı veya diğer adıyla 1911-1912 Türk-İtalyan Savaşı, 1911-1912 yılları arasında Osmanlı İmparatorluğu ve İtalya Krallığı arasında geçen bir savaştır. Adı, “Trablusgarp Savaşı” olmasına rağmen çarpışmalar Trablusgarp dışında Adriyatik DeniziEge AdalarıÇanakkale Boğazı ve Kızıldeniz gibi farklı bölgelerde de sürmüştür. Diğer büyük devletlerin desteği ve Birinci Balkan Savaşı‘nın patlak vermesi sayesinde savaşı kazanan İtalya, Osmanlı Devleti’nin Trablusgarp Vilayeti‘ne bağlı TrablusgarpFizan ve Sirenayka bölgelerini ele geçirmiştir. Bu bölgeler hep beraber birleşip gelecekteki Libya devletini oluşturacaklardır.

Trablusgarp Savaşı’nda Mustafa Kemal

Savaş sürerken Rodos ve On İki Ada İtalyan kuvvetlerinin işgaline uğramış, İtalya savaş sonrasında imzalanan Uşi Antlaşması‘yla birlikte On İki Ada’yı Osmanlı İmparatorluğu‘na geri verme sözünü vermiştir.[8] Bununla birlikte, antlaşmanın belirsizliği adaları geçici İtalyan yönetimine bırakmış ve Türkiye, 1923’te imzalanan Lozan Antlaşması‘nın 15’inci maddesinde bu adalar üzerindeki bütün taleplerinden vazgeçmiştir.[9] On İki Ada II. Dünya Savaşı‘ndan sonra Yunanistan kontrolüne geçmiştir.[8]

23 Ekim 1911’de Osmanlı toprakları üzerinde uçan İtalyan Yüzbaşı Carlo Piazza, tarihteki ilk askeri keşif uçuşunu gerçekleştirmiştir. Giulio Gavotti ise 1 Kasım günü Etrich Taube model bir uçakla Libya’daki Osmanlı kuvvetlerine karşı bir hava saldırısı düzenlemiş ve bu saldırı, ilk hava saldırısı olarak tarihe geçmiştir.[10] Herhangi bir hava savunma silahı olmayan Osmanlı askerleri ise tüfek atışıyla bir uçak düşürmeyi başarmıştır.[11] Türkiye Cumhuriyeti‘nin gelecekteki cumhurbaşkanı ve Kurtuluş Savaşı‘ndaki lideri Mustafa Kemal Atatürk, savaş sırasında binbaşı rütbesiyle aktif rol oynamış, Tobruk Muharebesi‘ni yönetmiştir.

İtalya, 23 Eylül 1911’de Osmanlı hükûmetine bir nota vermiş, 26 Eylül’de, silah ve cephane taşıyan bir Osmanlı gemisi Trablusgarp’a ulaştı. 28 Eylül günü ise İtalya, Osmanlı Devleti’ne bir ültimatom vererek, 48 saat içinde Bingazi ve Trablusgarp’ın İtalyan yönetimine bırakılmasını ve İtalya’ya yıllık vergi verilmesini talep etti [59]. 29 Eylül’de İngiliz ve Fransız hükûmetlerinin desteğini de arkasına alan İtalya, Osmanlı İmparatorluğu’na savaş ilan etti. Aynı gün İtalya’nın Adriyatik Denizi‘ndeki bazı Osmanlı gemilerini batırması üzerine, Adriyatik’te çıkarları bulunan Avusturya-Macaristan İmparatorluğu, bu bölgede savaşılmasını yasakladı.[kaynak belirtilmeli]

Trablusgarp Savaşı

Bu esnada 23 Eylül 1911’de tüm İtalyan donanması Amiral Augusta Aubry komutasında Augusta limanında toplandı. 26 Eylül’de VareseRoma ve Napoli gemileri Trablusgarp kıyılarında devriyedeydi. 27 Eylül’de bu gemilere Guiseppe Garibaldi kruvazörü ile EuroAstroFreccia ve Strale muhripleri de katıldı. Amiral Paolo Thaon di Revel komutasındaki bu kuvvet Trablusgarp limanını yakın ablukaya aldı. 27-28 Eylül’de limana iki mile kadar yaklaşan gemiler ışıldaklarla kıyıyı taradılar, ertesi gün şehrin açıklarında seyrettiler. 28 Eylül’de İtalya, 24 saatlik bir ültimatom verdi, 29 Eylül 1911’de savaş ilan etti. Savaş ilanının ardından İtalyan gemileri Trablusgarp ve çevresini bombaladı.[60]

Yorum Yapın

© 2021 - Tüm Hakları Saklıdır